Surrogate Advertisement : एक धोकादायक पळवाट

Surrogate Advertisement : एक धोकादायक पळवाट, म्हणजे आपल्या उत्पादनाची जाहिरात जर ” कायदा व नैतिकता” यास बाधा आणणारी असेल तर ती कंपनी थेट जाहिरात करू शकत नाही म्हणून ते त्यांच्या दुसर्‍या BRAND किंवा त्या नावासारख्या वाटणार्‍या वा दिसणार्‍या दुसर्‍या उत्पादनाच्या नावाचा उपयोग करून जाहिरात करण्याचे धोरण अवलंबतात.

Surrogate Advertisement : कलाकार आणि खेळाडू यांची दुर्दैवी भूमिका

मागील 15 – 20 वर्षात Surrogate Advertisement ची अनेक दुर्दैवी उदाहरणे आपल्या समोर आहेत. युवा मनांवर प्रभाव असणार्‍या समाजातील व्यक्ती अशा जाहिरातींचेमाध्यमातून आपली छबी प्रदर्शित होऊ देतात ही खेदजनक गोष्ट आहे.

अजय देवगण, शाहरुख खान आणि अक्षय कुमार सारखे चित्रपटातील कलाकार विमल इलाईची (पान मसाला ब्रँड) चे प्रमोशन करताना पडद्यावर आपण अक्षय, शाहरुख व अजय देवगण या कलाकारांना पाहतो. सेहवाग, गावस्कर आणि कपिल देव सारखे खेळाडू तसेच अमिताभ , रणवीर सिंग सारखे कलाकार , कमला पासंद (पान मसाला ब्रँड) चा प्रचार करताना, त्यांना देशातील युवावर्ग रोज पाहतो.

Surrogate Advertisement

Image Source : Google


ब्लेंडर्स प्राईड ग्लासवेअर (लिकर ब्रँड) ची जाहिरात आलिया भट्ट करते. समाजातील प्रभावशाली व्यक्ति सुद्धा अशा प्रकारच्या Surrogate Advertisement करण्यात अग्रेसर आहेत.

सरोगेट जाहिरातींची असंख्य उदाहरणे आहेत. या सेलिब्रिटींना भारतातील सामाजीक परिस्थितीची उत्तम जाणीव असून देखील ते आर्थिक मोहामध्येच अडकले आहेत, हे खूप दुर्दैवी आहे.

सिगारेट आणि इतर तंबाखू उत्पादने (COTPA)

सिगारेट आणि इतर तंबाखू उत्पादने (COTPA)(Prohibition of Advertisement and Regulation of Trade and Commerce, Production, Supply, and Distribution) Act, 2003, ज्याला COTPA कायदा या नावाने देखील ओळखले जाते आणि भारतातील तंबाखू आणि अल्कोहोलच्या जाहिराती नियंत्रित करण्यासाठी प्रत्येक राज्याचे – वेगळे आणि विशिष्ट नियम आहेत .

कायदा तंबाखूच्या उत्पादनांची जाहिरात किंवा तंबाखू पासून बनविलेल्या इतर पदार्थाच्या विक्रीची जाहिरात करणे यावर या कायद्यानुसार बंदी आहे. COTPA कायदा टेलिव्हिजनसह, रेडिओ, वर्तमानपत्रे आणि इंटरनेट अशा अनेक माध्यमांद्वारे सिगारेट आणि इतर तंबाखूजन्य पदार्थांच्या जाहिरातींवर बंदी घालतो.

तंबाखू ही आरोग्यासाठी धोकादायकआहे अशा आशयाची सचित्र चेतावणी जनहितार्थ त्या त्या उत्पादनांवर असणे गरजेचे आहे.

Surrogate Advertisement

Image Source : Google

COTPA कायद्या बरोबरच इतर राज्यांमधील अल्कोहोलच्या जाहिराती वर बंदी असू शकते तसेच अल्कोहोल जाहिरात संबंधातील सर्व नियम हे प्रत्येक राज्यात वेगवेगळे असू शकतात.

या प्रतिबंधांच्या विशिष्ट अटी आणि अंमलबजावणी कालांतराने बदलू शकते, भारतातील तंबाखू आणि अल्कोहोल जाहिरात निर्बंधांची सद्यस्थिती समजून घेण्यासाठी सर्वात अलीकडील सुधारणा तसेच लागू राज्य कायद्याचा सल्ला घेणे महत्वाचे आहे.

भारतातील अल्कोहोलिक पेया वरील जाहिरात मर्यादांमुळे, मद्य आणि पान मसाला कंपन्या वारंवार त्याच ब्रँड नावाखाली नॉन-अल्कोहोलिक उत्पादनांची (जसे की संगीत सीडी, क्लब सोडा, इलायची किंवा मिनरल वॉटर) जाहिरात करतात.

उदाहरणांमध्ये Seagram चे रॉयल स्टॅग मेगा म्युझिक (लिकर ब्रँड), इंपीरियल ब्लू पॅकेज्ड ड्रिंकिंग वॉटर लिकर ब्रँड), विमल इलायची (पान मसाला) आणि इतर अनेकांचा समावेश आहे. सध्या, अशा खोट्या मार्केटिंगला प्रतिबंध करण्यासाठी सोशल मीडियावर अनेक post आहेत,

तसेच, सरोगेट जाहिरातींचा हा प्रकार थांबवण्यासाठी येथे काही कल्पना आहेत.

Surrogate Advertisement

Image Source : Google

संबंधीत सरकारी धोरण

अल्कोहोल किंवा तंबाखू सारख्या उत्पादनांच्या Surrogate Advertisement ना, विद्यमान नियमांना बायपास करण्यापासून रोखण्यासाठी, सरकार अनेक पद्धती वापरू शकतात.

सरोगेट जाहिरातींमध्ये अशाच विशिष्ट उत्पादंनांची जाहिरात होते आणि त्यांना कायदेशीर विक्री करणे सहजसाध्य होते.

शासनसुद्धा खालील पैकी काही धोरणांचा अवलंब करू शकते.

स्पष्ट व्याख्या

सरोगेट जाहिरातींची व्याख्या करताना त्यामध्ये स्पष्टपणे ” नियम व मार्गदशक तत्वे” काय आहे हे सांगितले गेले पाहिजे. ते जाहिरातींद्वारे शोषण करू शकतील अशा संदिग्धता दूर करेल.

कठोर देखरेख

एक नवीन संस्था तयार करा किंवा विद्यमान एजन्सीला सशक्त बनवा ज्यासाठी जाहिराती आणि प्रचारात्मक मोहिमांच्या संभाव्य उल्लंघनांचे काळजीपूर्वक निरीक्षण करा.

गुन्ह्यांसाठी, भारी दंड आणि शिक्षा लावा. हे सरोगेट जाहिरातींचा विचार करणार्‍या व्यवसायांसाठी अडथळा म्हणून काम करते.

कंपन्यांनी विक्रीस असलेले उत्पादन आणि कायदेशीररित्या जाहिरात केली जाऊ शकत नाही असे उत्पादन यामधील मधील कोणताही संबंध घोषित करणे आवश्यक आहे. जेणेकरून ग्राहकांना त्याची पूर्ण माहिती घेणे सोयीचे ठरेल.

जनजागृती

Surrogate Advertisement पद्धतींबद्दल सार्वजनिक माहिती मोहिमा चालवा.

सर्व माध्यमांना त्यांच्या संस्थेने केलेल्या जाहिरातींची पूर्ण जबाबदारी स्वीकारण्यास प्रोत्साहन द्या. मीडिया आउटलेट्समध्ये जाहिराती स्वीकारण्यासाठी स्पष्ट निकष असले पाहिजेत आणि त्यांनी जाहिरात सामग्रीचे कठोरपणे विश्लेषण
केले पाहिजे.

वेळोवेळी पुनरावलोकन करा

जाहिरात हा एक प्रवाही उद्योग आहे आणि धोरणे बदलतात. कोणत्याही नवीन Surrogate Advertisement पद्धतींच्या पुढे राहण्यासाठी, सरकारने नियमितपणे कायदे तपासले पाहिजेत आणि त्यात बदल केले पाहिजेत

Read more : Reliance JioGlass 2023 : AR / VR मोडसह 100 inch डिसप्ले

उद्योगाशी सहकार्य

जाहिरात एजन्सी आणि उद्योगांबरोबर सुधारित नियमांसाठी व अंमलबजावणीसाठी कार्य करा. उद्योगाच्या अनेक उपक्रमांपेक्षा टॉप-डाउन नियमन हे कधीकधी अपयशी ठरू शकते.

परवाना रद्द करणे

निर्बंध घातल्यानंतर सुद्धा ज्या कंपन्या त्याच जाहिराती पुनःपुन्हा प्रदर्शित करत असतील तर त्यांचे परवाने रद्द करा. व्यवसायांसाठी हा एक महत्त्वपूर्ण अडथळा असेल.

व्हिसलब्लोअर संरक्षण धोरणे

व्हिसलब्लोअर्सना संरक्षण आणि काहीवेळा प्रोत्साहन देऊन प्रोत्साहित करा. उद्योगातील कोणीतरी किंवा जाहिरात एजन्सी त्यांना संरक्षित केले जाईल हे माहित असल्यास ते बाहेर येण्यास इच्छुक असू शकतात.

ग्राहकांना शिक्षित करा

अप्रत्यक्षपणे विकल्या जाणार्‍या उत्पादनांच्या नकारात्मक परिणामांबद्दल प्रेक्षकांना माहिती द्या, जसे की अत्यधिक अल्कोहोल वापरा मुले आपल्या आरोग्यास धोका निर्माण होतो जाहिरात धोरणांचे सतत बदलणारे स्वरूप आणि कोणत्याही नियमातील अंतर्निहित त्रुटींमुळे, Surrogate Advertisement वर बंदी घालणे कठीण होऊ शकते. तरीदेखील,उद्योग क्षेत्राचे सहकार्य, सार्वजनिक दक्षता निर्माण करणे व कठोर नियमांची अंमलबजावणीया गोष्टी एकत्रितपणे राबवल्यास खूप प्रभावी ठरू शकतील.

1 thought on “Surrogate Advertisement : एक धोकादायक पळवाट”

Leave a Comment